Samo wykonywanie zabiegów, które mają cel zdrowotny, nie oznacza jeszcze, że można zastosować do nich zwolnienie z VAT. Przepisy uzależniają możliwość skorzystania ze zwolnienia nie tylko od charakteru świadczonej usługi, ale również od tego, kto ją wykonuje i w jakim charakterze. Na to rozróżnienie zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, wskazując, że dla zastosowania zwolnienia muszą zostać spełnione łącznie dwa rodzaje warunków – przedmiotowy i podmiotowy.
Pierwszy warunek: jaki jest cel usługi?
Warunek przedmiotowy dotyczy charakteru świadczonej usługi.
Musi to być usługa w zakresie opieki medycznej służąca:
- profilaktyce,
- zachowaniu zdrowia,
- ratowaniu zdrowia,
- przywracaniu zdrowia albo
- poprawie zdrowia.
I tutaj pojawia się szczególnie interesujący element, na który zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny – Sąd nie zakwestionował, że usługi wykonywane przez kosmetologa mogą spełniać właśnie ten warunek. A zatem sam fakt, że określona procedura wykonywana jest przez kosmetologa, nie oznacza jeszcze, że z punktu widzenia jej celu nie może mieć ona charakteru związanego z opieką medyczną. To jednak dopiero połowa analizy.
Drugi warunek: kto wykonuje usługę?
Ustawa o VAT nie zwalnia z podatku każdej usługi, która służy zdrowiu. Znaczenie ma również status podmiotu, który ją świadczy. Zwolnienie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT dotyczy określonych usług wykonywanych w ramach działalności leczniczej przez podmioty lecznicze.
Zwalnia się od podatku: usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, wykonywane w ramach działalności leczniczej przez podmioty lecznicze.
Artykuł 43 ust. 1 pkt 18a obejmuje natomiast, przy spełnieniu określonych w nim przesłanek, usługi świadczone na rzecz podmiotów leczniczych na terenie ich zakładów leczniczych.
Zwalnia się z podatku: usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, świadczone na rzecz podmiotów leczniczych na terenie ich zakładów leczniczych, w których wykonywana jest działalność lecznicza.
Z kolei art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy obejmuje określone usługi świadczone w ramach wykonywania wymienionych w tym przepisie zawodów, m.in.:
- lekarza i lekarza dentysty,
- pielęgniarki i położnej,
- zawodów medycznych, o których mowa w przepisach ustawy o działalności leczniczej,
- psychologa.
Zwalnia się z podatku: usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, świadczone w ramach wykonywania zawodów: a) lekarza i lekarza dentysty, b) pielęgniarki i położnej, c) medycznych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, d) psychologa.
I właśnie na tej przesłance sprawa kosmetolog rozbiła się przed Wojewódzki Sąd Administracyjny.
WSA: kosmetolog nie jest osobą wykonującą zawód medyczny
W przywołanej sprawie, którą zajmował się Sąd, kosmetolog posiadała dyplom ukończenia studiów na kierunku kosmetologia ze specjalnością kosmetologia estetyczna.
To jednak – zdaniem sądu – nie wystarcza do uznania jej za osobę wykonującą zawód medyczny w rozumieniu przepisów ustawy o działalności leczniczej.
Sąd wskazał, że skarżąca:
- nie była podmiotem leczniczym,
- nie wykonywała usług medycznych na rzecz takiego podmiotu w warunkach przewidzianych przez ustawę,
- nie wykonywała zawodu lekarza, lekarza dentysty, pielęgniarki, położnej, psychologa ani innego zawodu medycznego objętego art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy o VAT.
W konsekwencji – nawet przy przyjęciu, że wykonywane przez nią zabiegi spełniały przedmiotową przesłankę zwolnienia, nie została spełniona przesłanka podmiotowa.
A skoro warunki te muszą występować łącznie, nie było podstaw do zastosowania zwolnienia z VAT.
Ale przecież kosmetolog jest klasyfikowany jako „specjalista do spraw zdrowia”?
To jeden z argumentów, który pojawił się również w analizowanej sprawie. W klasyfikacji zawodów i specjalności kosmetolog został bowiem umieszczony w grupie: „specjaliści – specjaliści do spraw zdrowia – specjaliści ochrony zdrowia gdzie indziej niesklasyfikowani”.
Kod zawodu kosmetologa to 229903. Czy zatem nie wynika z tego, że jest to zawód medyczny?
Zdaniem WSA – nie. Klasyfikacja zawodów i specjalności została stworzona na potrzeby rynku pracy. Samo umieszczenie kosmetologa w określonej grupie klasyfikacyjnej nie nadaje temu zawodowi statusu zawodu medycznego ani konkretnych uprawnień do udzielania świadczeń zdrowotnych.
To bardzo istotne rozróżnienie. Nazwa grupy, do której przyporządkowano dany zawód w klasyfikacji statystycznej czy zawodowej, nie zastępuje przepisów określających status prawny zawodu i zakres uprawnień osoby, która go wykonuje.
Medycyna estetyczno-naprawcza jako umiejętność lekarza i lekarza dentysty
WSA odwołał się również do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 23 czerwca 2023 r. w sprawie umiejętności zawodowych lekarza i lekarza dentysty.
W rozporządzeniu medycyna estetyczno-naprawcza została wskazana jako jedna z certyfikowanych umiejętności zawodowych lekarza i lekarza dentysty.
Sąd zwrócił uwagę, że regulacja ta nie daje podstaw do przyjęcia, że ukończenie studiów na kierunku kosmetologia przygotowuje do wykonywania procedur medycyny estetyczno-naprawczej.
WSA przywołał również wcześniejsze stanowiska Ministerstwa Zdrowia i samorządu lekarskiego dotyczące statusu kosmetologa.
W ocenie Sądu brak jest podstaw prawnych pozwalających uznać kosmetologa za osobę wykonującą zawód medyczny w rozumieniu przepisów ustawy o działalności leczniczej, do których odsyła ustawa o VAT.
Co te wyroki oznaczają dla gabinetów kosmetologicznych?
Przede wszystkim pokazują, że nie można utożsamiać medycznego celu zabiegu z automatycznym zwolnieniem z VAT. To dwa odrębne zagadnienia.
Możliwe jest bowiem – co dobrze pokazują właśnie sprawy rozpoznawane przez WSA – że konkretna usługa służy profilaktyce, zachowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia, ale jednocześnie jest świadczona przez osobę, która nie spełnia warunku podmiotowego wymaganego przez ustawę o VAT.
W takiej sytuacji samo wykazanie zdrowotnego czy terapeutycznego celu procedury nie wystarczy do zastosowania zwolnienia.
To istotna informacja dla gabinetów, które kwalifikują wykonywane zabiegi jako „medyczne”, „terapeutyczne” czy „prozdrowotne” i na tej podstawie zakładają, że powinny one korzystać ze zwolnienia z VAT.
Najpierw trzeba ustalić nie tylko, jaki jest cel zabiegu, ale również kto – w rozumieniu prawnym – świadczy tę usługę.
Czy rozwiązaniem jest zatrudnienie lekarza?
Po takim wyroku może pojawić się naturalne pytanie: „A jeżeli zabiegi będzie wykonywał u mnie lekarz?”. To może całkowicie zmienić ocenę sytuacji, ale samo podpisanie z lekarzem umowy B2B również nie załatwia sprawy.
Trzeba ustalić, kto faktycznie świadczy usługę na rzecz pacjenta.
Inaczej wygląda sytuacja, w której lekarz prowadzi własną praktykę zawodową, a od właściciela gabinetu beauty jedynie wynajmuje pomieszczenie. Wówczas – co do zasady – to lekarz powinien działać we własnym imieniu, prowadzić własną dokumentację medyczną, prawidłowo rozliczać pacjentów i posiadać odpowiedni wpis swojej praktyki do RPWDL, obejmujący miejsce udzielania świadczeń.
Inaczej natomiast należy ocenić model, w którym to gabinet beauty organizuje udzielanie świadczeń: lekarz znajduje się w grafiku gabinetu, pacjent zapisuje się przez jego rejestrację, korzysta ze wspólnego cennika, płaci gabinetowi, a świadczenia reklamowane są jako część oferty tego gabinetu. W takim przypadku trzeba przeanalizować, czy przedsiębiorca prowadzący gabinet sam nie organizuje działalności leczniczej, a w konsekwencji – czy nie powinien posiadać odpowiedniego statusu i wpisu do RPWDL.
Dlatego nie wystarczy powiedzieć „zabieg wykonuje lekarz, więc mnie to nie dotyczy”.
Tak samo jak w przypadku VAT, liczy się nie tylko osoba, która fizycznie wykonuje procedurę, ale również rzeczywisty model świadczenia usługi.
Najważniejszy wniosek z wyroków WSA
Wyroki WSA w Lublinie są kolejnym przykładem tego, dlaczego w branży beauty trzeba bardzo ostrożnie posługiwać się pojęciami „zabieg medyczny”, „usługa medyczna” czy „medycyna estetyczna”.
To, że zabieg służy poprawie zdrowia, nie oznacza jeszcze, że osoba, która go wykonuje, wykonuje zawód medyczny. A to, że usługa może mieć charakter związany z opieką medyczną, nie oznacza automatycznie, że korzysta ze zwolnienia z VAT.
W przypadku zwolnienia podatkowego trzeba sprawdzić oba elementy – CO jest wykonywane oraz KTO to wykonuje.
W sprawach rozpoznanych przez WSA pierwszy z tych warunków nie był zasadniczym problemem. Problemem okazał się drugi.
Kosmetolog – mimo wykształcenia kierunkowego i wykonywania zabiegów mogących służyć poprawie zdrowia – nie został uznany za osobę wykonującą zawód medyczny, a tym samym nie spełniał przesłanki podmiotowej wymaganej do zastosowania analizowanego zwolnienia z VAT.
Dla branży beauty to rozstrzygnięcie, któremu zdecydowanie warto się przyglądać.
Prowadzisz gabinet beauty? Sprawdź, czy działasz zgodnie z prawem
Prowadzisz gabinet kosmetologiczny, współpracujesz z lekarzem albo planujesz rozszerzyć ofertę o zabiegi z pogranicza kosmetologii i medycyny?
Warto przeanalizować nie tylko zakres wykonywanych zabiegów, ale cały model prawny funkcjonowania gabinetu.
- Potrzebujesz umowy B2B z lekarzem lub innym specjalistą?
- Zastanawiasz się, czy w Twoim przypadku konieczne jest utworzenie podmiotu leczniczego i wpis do RPWDL?
- Nie wiesz, jak prawidłowo ułożyć kwestie odpowiedzialności, dokumentacji, RODO czy rozliczeń?
Przeanalizuję Twój model działalności, wskażę ryzyka i zaproponuję rozwiązania dopasowane do sposobu, w jaki faktycznie działa Twój gabinet.
Nie czekaj, aż problem pojawi się przy kontroli, rozliczeniu podatku albo po powikłaniu u pacjenta. Umów się na konsultację i sprawdź, czy Twój gabinet działa zgodnie z przepisami.
Wykorzystane źródła:
- komunikat Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 stycznia 2026 r. dotyczący wyroków WSA w Lublinie z 23 stycznia 2026 r., sygn. akt I SA/Lu 521/25, I SA/Lu 522/25 i I SA/Lu 523/25;
- art. 43 ust. 1 pkt 18, 18a i 19 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
- ustawa z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej;
- rozporządzenie Ministra Zdrowia z 23 czerwca 2023 r. w sprawie umiejętności zawodowych lekarza i lekarza dentysty;
- rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 października 2025 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy.
Artykuł ma charakter informacyjny i stanowi omówienie wybranych zagadnień prawnych. Nie jest indywidualną poradą prawną ani podatkową. Stan prawny oraz aktualność przywołanego orzecznictwa należy każdorazowo zweryfikować na dzień podejmowania konkretnych działań.
